1960 - 2025. Η πολύ σημαντική εισοδηματική ανισότητα, στην Ελλάδα και στον κόσμο, με βάση τον πίνακα/δείκτη Gini Index. Μια δυσχερής εξίσωση, επειδή οι καταγραφές είναι αμφιλεγόμενες, αν και δεν είναι ασήμαντες, διότι διατηρούν την αξία τους.
Με την εισοδηματική ανισότητα, στην Ελλάδα και στον κόσμο, ασχολούμαι, στον παρόν δημοσίευμα, όπως και στο παραπάνω, βίντεο, για να υπάρχει μια εικόνα για το φαινόμενο της εισοδηματικής ανισοκατανομής, στον σύγχρονο γραφειοκρατικό καπιταλιστικό κόσμο, με βάση τον πίνακα/ δείκτη Gini (Gini Index), που μετράει την εισοδηματική ανισότητα, σε μια χώρα, σε κλίμακα, η οποία κυμαίνεται, σε ένα εύρος, από το 0, που εκφράζει την απόλυτη ισότητα, έως το 100, το οποίο εκφράζει την απόλυτη ανισότητα, με το επίπεδο των εισοδηματικών ανισοτήτων να χαρακτηρίζεται, από τους οικονομέτρες και γενικώς, από τους οικονομολόγους, ως υψηλό, όταν η μέτρηση του πίνακα/δείκτη Gini, φθάνει, στα επίπεδα του 40 και άνω, σε μια χώρα.
Αυτό, που πρέπει να υπογραμμισθεί, είναι ότι οι καταγραφές, που γίνονται, σε ένα πολύ σημαντικό βαθμό, είναι αμφισβητούμενες, διότι οι μετρήσεις, με βάση την κλίμακα του πίνακα Gini, έχουν ένα υπόβαθρο στοιχείων, στα οποία στηρίζονται, που, σε πάρα πολλές χώρες της παγκόσμιας κατάταξης, που πρόκειται να παραθέσω και είναι παρμένα από την Παγκόσμια Τράπεζα, είναι προβληματικές, λόγω, εξ αντικειμένου, ελλιπών δεδομένων, που αφορούν πολλές, από τις χώρες αυτές, οι οποίες έχουν και μια, σημαντική ή και απολύτως, ασταθή και ρευστή πολιτική, κοινωνική και οικονομική εσωτερική κατάσταση, με αποτέλεσμα να μην είναι αξιόπιστα τα δεδομένα συμπεράσματα, στα οποία προβαίνει η Παγκόσμια Τράπεζα, αν και αυτό, βέβαια, δεν ισχύει για όλες τις μετρούμενες χώρες τις αναφερόμενες χώρες, αφορά έναν, καθόλου, ασήμαντο αριθμό, από αυτές, γι’ αυτό και η παράθεση της κατάταξης αυτής πρέπει να λαμβάνεται, ως ενδεικτική και όχι, ως πλήρως απεικονιστική της υφισταμένης πραγματικότητας, αν και επαναλαμβάνω ότι η μέτρηση της κατανεμημένης εισοδηματικής ανισότητας (που δεν πρέπει να ταυτίζεται, με την ανισότητα, στον κατεχόμενο, ή τον αποθησαυρισμένο πλούτο, διότι η ανισότητα, στα αποκτηθέντα εισοδήματα, σε ένα έτος, είναι ένα, εντελώς, διαφορετικό οικονομικό μέγεθος, όπως, επίσης, ένα εντελώς, διαφορετικό μέγεθος είναι η μέτρηση, που αφορά τα όρια της φτώχειας - και φυσικά, πολύ περισσότερο , τα επίπεδα , κάτω από τα όρια της φτώχειας -, σε κάθε χώρα ), διατηρεί κάποια αξία, ως μια γενική τάση.
Ας δούμε, λοιπόν την μέτρηση της εισοδηματικής ανισότητας, στην οποία προβαίνει η Παγκόσμια Τράπεζα, με βάση τον πίνακα/δείκτη Gini (Gini Index), με αναφορά, για κάθε χώρα, την αριθμητική μέτρηση, εντός του εύρους, που κυμαίνεται, από το 0, έως το 100, με παράθεση του έτους της μέτρησης, σε κάθε χώρα, έχοντας, υπόψιν, ότι όσο παλαιότερο είναι το αναγραφόμενο έτος της μέτρησης, για κάθε χώρα, τόσο περισσότερο σχετικοποιείται και η ακρίβεια αυτής της μέτρησης :
Χώρα | Μέτρηση του Gini | Έτος μέτρησης |
south-africa | 63.0 | 2014 |
59.1 | 2015 | |
54.9 | 2015 | |
54.6 | 2016 | |
53.9 | 2023 | |
51.6 | 2023 | |
51.5 | 2022 | |
51.3 | 2018 | |
51.2 | 2016 | |
50.3 | 2020 | |
49.7 | 2024 | |
49.6 | 2022 | |
48.9 | 2011 | |
46.2 | 2014 | |
45.8 | 2016 | |
45.8 | 2024 | |
45.7 | 2024 | |
45.3 | 2014 | |
45.2 | 2023 | |
45.2 | 2024 | |
45.1 | 1998 | |
44.9 | 2017 | |
44.7 | 2020 | |
44.7 | 2006 | |
44.5 | 2022 | |
44.2 | 2024 | |
44.0 | 2016 | |
43.8 | 2018 | |
43.5 | 2022 | |
43.5 | 2016 | |
43.0 | 2022 | |
43.0 | 2021 | |
42.7 | 2019 | |
42.5 | 2012 | |
42.4 | 2024 | |
42.4 | 2015 | |
42.2 | 2021 | |
42.1 | 2023 | |
41.9 | 2009 | |
41.8 | 2023 | |
41.6 | 2017 | |
41.1 | 2012 | |
40.8 | 1998 | |
40.7 | 2021 | |
40.7 | 2017 | |
40.5 | 2018 | |
40.2 | 1992 | |
40.1 | 2024 | |
40.1 | 2013 | |
40.0 | 2024 | |
39.9 | 2021 | |
39.9 | 2018 | |
39.8 | 2023 | |
39.5 | 2013 | |
39.4 | 2023 | |
39.3 | 2023 | |
39.2 | 2022 | |
39.1 | 2010 | |
39.0 | 2024 | |
38.8 | 2018 | |
38.8 | 2020 | |
38.7 | 2013 | |
38.5 | 2019 | |
38.5 | 2023 | |
38.2 | 2022 | |
38.0 | 2017 | |
37.9 | 2021 | |
37.9 | 2021 | |
37.7 | 2022 | |
37.7 | 2019 | |
37.5 | 2020 | |
37.4 | 2021 | |
37.4 | 2022 | |
37.1 | 2012 | |
36.8 | 2017 | |
36.7 | 2014 | |
36.4 | 2023 | |
36.2 | 2021 | |
36.1 | 2022 | |
36.0 | 2023 | |
35.9 | 2023 | |
35.7 | 2021 | |
35.7 | 2018 | |
35.5 | 2019 | |
35.3 | 2021 | |
35.3 | 2022 | |
35.3 | 2016 | |
35.1 | 2017 | |
34.9 | 2024 | |
34.6 | 2024 | |
34.6 | 2022 | |
34.4 | 2021 | |
34.3 | 2023 | |
34.3 | 2018 | |
34.3 | 2021 | |
34.2 | 2014 | |
34.1 | 2016 | |
34.0 | 2023 | |
33.9 | 2022 | |
33.9 | 2023 | |
33.9 | 2023 | |
33.9 | 2024 | |
33.8 | 2022 | |
33.7 | 2021 | |
33.7 | 2010 | |
33.6 | 2023 | |
33.5 | 2023 | |
33.5 | 2019 | |
33.4 | 2022 | |
33.4 | 2023 | |
33.4 | 2023 | |
33.4 | 2021 | |
33.0 | 2023 | |
33.0 | 2011 | |
32.9 | 2021 | |
32.9 | 2021 | |
32.8 | 2022 | |
32.4 | 2020 | |
32.4 | 2021 | |
32.4 | 2012 | |
32.3 | 2020 | |
32.3 | 2019 | |
32.1 | 2018 | |
32.0 | 2019 | |
31.8 | 2023 | |
31.8 | 2023 | |
31.4 | 2022 | |
31.2 | 2023 | |
31.1 | 2021 | |
30.7 | 2017 | |
30.7 | 2023 | |
30.7 | 2019 | |
30.2 | 2022 | |
30.1 | 2023 | |
30.0 | 2022 | |
29.9 | 2020 | |
29.9 | 2023 | |
29.8 | 2023 | |
29.8 | 2023 | |
29.6 | 2018 | |
29.6 | 2018 | |
29.4 | 2020 | |
29.3 | 2023 | |
29.3 | 2019 | |
29.2 | 2021 | |
29.0 | 2023 | |
28.7 | 2014 | |
28.5 | 2021 | |
28.5 | 2023 | |
28.5 | 2022 | |
27.8 | 2019 | |
27.6 | 2011 | |
27.4 | 2023 | |
27.2 | 2023 | |
27.2 | 2023 | |
27.1 | 2021 | |
26.8 | 2023 | |
26.8 | 2023 | |
26.6 | 2022 | |
26.6 | 2005 | |
26.6 | 2018 | |
26.5 | 2023 | |
26.4 | 2018 | |
26.1 | 2024 | |
26.0 | 2022 | |
25.7 | 2021 | |
25.7 | 2023 | |
25.6 | 2020 | |
25.5 | 2022 | |
24.7 | 2023 | |
24.4 | 2020 | |
23.8 | 2023 |
Χώρες με τη μεγαλύτερη ανισότητα (Υψηλότερος δείκτης Gini)
Οι χώρες με τις υψηλότερες τιμές εντοπίζονται κυρίως στη Νότια Αφρική και τη Λατινική Αμερική:
Κατάταξη | Χώρα | Δείκτης Gini | Έτος Μέτρησης |
1 | Νότια Αφρική | 63,0 | 2014 |
2 | Ναμίμπια | 59,1 | 2015 |
3 | Μποτσουάνα | 54,9 | 2015 |
4 | Εσουατίνι | 54,6 | 2016 |
5 | Κολομβία | 53,9 – 54,4 | 2023–2024 |
6 | Βραζιλία | 50,3 – 51,6 | 2023–2024 |
7 | Ζάμπια | 51,5 | 2022 |
8 | Ανγκόλα | 51,3 | 2018 |
9 | Αγία Λουκία | 51,2 | 2016 |
10 | Ζιμπάμπουε | 50,3 | 2019–2020 |
Αναλύοντας, την, παραπάνω, κατάταξη των χωρών, στον πλανήτη, προκύπτουν κάποια γενικά συμπεράσματα, ως προς τα οποία υφίστανται, πάντοτε, οι αναφερόμενες, εξ αρχής, όχι ασήμαντες, επιφυλάξεις.
Έτσι, όσον αφορά τις χώρες, με την μικρότερη ανισότητα, δηλαδή, με τον χαμηλότερο δείκτη Gini, εδώ, βρίσκονται, κυρίως, ευρωπαϊκά κράτη, με ισχυρά συστήματα κοινωνικής πρόνοιας :
- Σλοβακία (23,8 – 24,1). Καταγράφει, σταθερά, την χαμηλότερη εισοδηματική ανισότητα, παγκοσμίως.
- Λευκορωσία (24,4). Διατηρεί πολύ μικρές εισοδηματικές αποκλίσεις, μεταξύ των νοικοκυριών.
- Σλοβενία (περίπου, 24,3 – 24,7). Αποτελεί την δεύτερη, με την πιο χαλαρή εισοδηματική ανισοκατανομή οικονομίες της ευρωζώνης.
- Τσεχία (περίπου 25,7 – 26,2). Είναι η τρίτη, στην σειρά οικονομία της λεγόμενης Ευρωπαϊκής Ένωσης και παρουσιάζει χαμηλή ανισότητα, στην κατανομή του διαθέσιμου εισοδήματος.
- Βέλγιο (26,8 – 27,0). Είναι η χώρα, που ξεχωρίζει, από όλες τις οικονομίες της παλαιάς Δυτική Ευρώπη και της Ευρωπαϊκής Οικονομικής Κοινότητας (ΕΟΚ), για την αναδιανεμητική της πολιτική.
Όσον αφορά την εικόνα, στην Ευρώπη και στις μεγάλες οικονομίες :
- Η Ελλάδα. Με τιμή 33,4, βρίσκεται μακριά, από τον μέσο όρο της “Ευρωπαϊκής Ένωσης”, που μετράται, στο 29,2 του δείκτη Gini και όχι μακριά, από το επίπεδο της υψηλής εισοδηματικής ανισότητας, αν και τα διαχρονικά, δεδομένα στοιχεία της μακράς χρονικής περιόδου 1960 - 2009, είναι, απολύτως, διαφορετικά, σε σχέση αισθητή με τα, μετά το 2009, παρουσιαζόμενα, γεγονός, που καθιστά αναξιόπιστες και τις δύο μετρήσεις, όπως προκύπτει, από την καταμέτρηση, την οποία πραγματοποίησε, στην μεταπτυχιακή του εργασία, όπως φαίνεται, στο, παραπάνω, εικονιζόμενο σχήμα, για την περίοδο 1960 - 2009, ο κ. Δημήτρης Κιβωτός (στο μακροχρόνιο αυτό σχήμα, ο δείκτης Gini ξεκινά, με μέτρηση, στο 0,340, δηλαδή, στις 34 μονάδες και καταλήγει, στο 0,5220, στις 52,2 μονάδες του δείκτη Gini) και την, μετέπειτα, εμφανιζόμενη, ως εξέλιξη, στην χρονική περίοδο 2010 - 2023, εμφανιζόμενη κατάσταση), γεγονός το οποίο δεν συμβιβάζει τις μετρήσεις των δύο χρονικών περιόδων, όσον αφορά την εισοδηματική ανισότητα, στην Ελλάδα, καθώς οι αποστάσεις, ανάμεσα, στις δύο αυτές μετρήσεις κινούνται, σε αστρονομικά επίπεδα. Ας δούμε την εμφανιζόμενη εξέλιξη του δείκτη Gini, την περίοδο 2009 - 2025 :
Έτος Δείκτης Gini 2009 33,1 2010 32,9 2011 33,5 2012 34,3 2013 34,4 2014 34,5 2015 34,2 2016 34,3 2017 33,4 2018 32,3 2019 31,0 2020 31,4 2021 32,4 2022 31,4 2023 31,8 2024 31,8 2025 31,6 Εδώ έχουμε :- Υψηλότερη ανισότητα (2014) : Ο δείκτης έφτασε στο υψηλότερο επίπεδο της περιόδου στο 34,5.
- Χαμηλότερη ανισότητα (2019) : Ακολούθησε πτώση έως το 31,0 το 2019.
- Πρόσφατη πορεία (2020–2025) : Ο δείκτης Gini υποτίθεται πως κινήθηκε, κυρίως, μεταξύ 31,4 και 32,4, φθάνοντας, στις 31,6 μονάδες, το 2025.
- Προφανώς, οι αποστάσεις, ανάμεσα, στις δύο μετρήσεις, είναι χαώδεις. Αυτό, όμως, που έχει αξία, βέβαια, είναι το να κρατήσουμε, ως δεδομένο, το γεγονός ότι, ανάμεσα στην 75ετία που πέρασε, από το 1960, η εισοδηματική ανισότητα στην ελληνική κοινωνία έχει διευρυνθεί, κατά πολύ και μάλιστα, πιθανότατα, έχει διπλασιαστεί.
- Πέραν τούτων, την Υψηλότερη ανισότητα, στην “Ευρωπαϊκή Ένωση” καταγράφουν η Βουλγαρία (39,5) και η Λιθουανία (36,0).
- Στις μεγάλες οικονομίες (G20). Οι Ηνωμένες Πολιτείες έχουν υψηλότερη ανισότητα (41,8) σε σύγκριση με μεγάλες ευρωπαϊκές οικονομίες, όπως η Γερμανία (περίπου 32,4) και η Γαλλία(περίπου 31,5), ενώ η Κίνα καταγράφεται, με 26, η Ρωσία, με 33, η Ινδία, με 25,5 και η Τουρκία, με 44,5.
Είναι σαφές, λοιπόν, ότι οι μετρήσεις της Παγκόσμιας Τράπεζας βασίζονται, σε έρευνες νοικοκυριών, που δεν διεξάγονται, κάθε χρόνο, σε όλες τις χώρες, γι' αυτό και χρησιμοποιείται η πιο πρόσφατη διαθέσιμη καταγραφή, ανά χώρα.
Κλείνοντας την παρουσίαση της παγκόσμιας κατάστασης, όσον αφορά το επίπεδο των εισοδηματικών ανισοτήτων, σε όλες τις χώρες του κόσμου, επαναλαμβάνω τις επιφυλάξεις, που πρέπει να έχουμε και ότι πρέπει να βλέπουμε αυτά τα στατιστικά μεγέθη περισσότερο, ως τάσεις, λιγότερο, ως δεδομένη πραγματικότητα και φυσικά, πάντοτε, ανάλογα, με την λειτουργική κατάσταση κάθε χώρας.
Και φυσικά είναι απαραίτητο οι αναγνώστες να παρακολουθήσουν και το αρχικό βίντεο της παρούσας δημοσίευσης.
Μ

Σχόλια