1917 - 1920. Η “Μαχνοβτσίνα”, στην Νοβορωσία/Ουκρανία : Το, εξαιρετικά, σημαντικό και ενδιαφέρον επαναστατικό κοινωνικαπελευθερωτικό πείραμα, η εργώδης προσπάθεια εφαρμογής του, από τους αναρχικούς και ο Νέστωρ Μαχνό.

Με το - όχι, πολύ γνωστό - αγροτικό και εργατικό αναρχικό κίνημα της “Μαχνοβτσίνα”, στην περιοχή της Νοβορωσίας/Ουκρανίας, κατά την διάρκεια της εποχής της ρωσικής επανάστασης και του ρωσικού εμφυλίου πολέμου, το οποίο κοινωνικοαπελευθερωτικό κίνημα έλαβε χώρα, την περίοδο 1917 - 1920 και τον Νέστωpα Μαχνό, ασχολούμαι, στο σημερινό δημοσίευμα, όπως και στο, παραπάνω, βίντεο, που ανέβασα, στις 21 Μαΐου 2026, στο YouTube, το οποίο είναι απαραίτητο να παρακολουθήσει το αναγνωστικό κοινό.

Β. Ι. Λένιν.

Δεν είναι τα βιογραφικά στοιχεία του Νέστωρα Μαχνό, με τα οποία ασχολούμαι, εδώ. Αυτό το κάνω, στο, ανωτέρω, βίντεο και εκείνο, που έχει πραγματική και ουσιαστική σημασία και αξία, είναι το κοινωνικό κίνημα, που αναπτύχθηκε, με την προφανή πρωτοβουλιακή συμμετοχή του 29χρονου Νέστωρα Μαχνό, σε αυτό το, κυρίως, αγροτικό, αλλά και εργατικό κίνημα των αναρχικών, στην επαναστατημένη Ρωσία, το 1917, το οποίο, τελικά, ως ένοπλο κίνημα, ήταν υποχρεωμένο, αρχικά και σε ένα βαθμό σημαντικό, να συμμαχήσει και στην συνέχεια να πολεμήσει, εναντίον των Μπολσεβίκων του Βλαντιμίρ Ίλιτς Λένιν και παράλληλα, των Λευκοφρουρών Μεγαλορώσων φιλομοναρχικών στρατιών, όπως, επίσης, κατά ενός προπλάσματος Μικρορώσων/Ουκρανών εθνικιστών, που συμμάχησαν, με τους Γερμανούς εισβολείς και φυσικά, εναντίον και των εισβολέων της Αντάντ.

Το κίνημα της“Μαχνοβτσίνα" στηρίζονταν στα ελεύθερα εργατοαγροτικά συμβούλια (σοβιέτ), με την εκλογή των αντιπροσώπων τους, στα εργασιακά και στα κοινωνικά ζητήματα, εάν και όταν χρειάζονταν μια τέτοια διαδικασία, άλλως, όλα γίνονταν, αυτοπροσώπως και εκ περιτροπής, ενώ, σε συνδιάσκεψη του συμβουλίου (σοβιέτ) της περιοχής, αποφασίστηκε η απόρριψη της δικτατορίας του ενός κόμματος των Μπολσεβίκων, ή οποιουδήποτε άλλου, η εθελοντική κολεκτιβοποίηση εδαφών και επιχειρήσεων, καθώς και η δημιουργία συνεταιρισμών. 

Τα πολιτικά κόμματα απαγορεύτηκαν και η “Μαχνοβτσίνα” άφησε τους εργάτες να είναι ενεργούν, χωρίς την καθοδήγηση οποιουδήποτε κόμματος και ο Νέστωρ Μάχνο, όπως και οι συνεργάτες του προσπάθησαν να εφαρμόσουν και διακήρυξαν μια παλιά πατροναλιστική αντίληψη του Μιχαήλ Μπακούνιν, ότι δηλαδή : «Οι Μαχνοβίτες δεν μπορούν, παρά να δώσουν συμβουλή και βοήθεια. Σε καμία περίπτωση δεν θα κυβερνήσουν, ούτε επιθυμούν κάτι τέτοιο». 

Έτσι, στις περιοχές, που επικράτησε η “Μαχνοβτσίνα” και τις οποίες έλεγχε ο στρατός του Μαχνό, καταβλήθηκαν προσπάθειες να καταργηθεί ο καπιταλισμός, με σημαντική επιτυχία, θεσμοθετήθηκαν, στην καθημερινή πρακτική οι συνελεύσεις των αγροτών (και των εργατών), τα λατιφούντια των παλαιών φεουδαρχών γαιοκτημόνων  πέρασαν, στα χέρια των εργατών γης, επιτράπηκε η πλήρης ελευθεροτυπία, ενώ οι Μαχνοβίτες αναρχικοί επιχείρησαν να δημιουργηθεί ένα ελευθεριακό ριζοσπαστικό εκπαιδευτικό σύστημα.

Για να εισέλθω, σε λεπτομέρειες, ο Νέστωρ Μαχνό εκλέχθηκε πρόεδρος της ένωσης εργατών γης και τον Αύγουστο του 1917, δημιούργησε ένοπλη ομάδα χωρικών, για την απαλλοτρίωση της γης, που έγινε γεγονός, μέσα, στον επόμενο μήνα, με αποτέλεσμα αυτή η συνολική ριζοσπαστική κοινωνικοαπελευθερωρτική αλλαγή να λειτουργήσει, ικανοποιητικά, ενώ οι Μπολσεβίκοι παρακολουθούσαν την αύξηση της δύναμης της “Μαχνοβτσίνα”, όμως, υποχρεώθηκαν να την ανεχθούν, επειδή δεν μπορούσαν να κάνουν διαφορετικά, αφού, στην περιοχή της Νοβορωσίας/Ουκρανίας - εκτός από τους Γερμανούς και τις δυνάμεις της Αυστροουγγαρίας, μέχρι τον Νοέμβριο του 1918 -, πέραν των Λευκοφρουρών, είχαν εισβάλει, από τον Ιανουάριο του 1919 και οι δυνάμεις της Αντάντ (οι Γάλλοι και το ελληνικό εκστρατευτικό σώμα, που είχε στείλει ο Ελευθέριος Βενιζέλος).

Νέστωρ Μαχνό.

Ο Μαχνό και η ομάδα του δεν προχώρησαν, στις κατασχέσεις αγαθών από τους χωρικούς (κάτι που, αντιθέτως, έκαναν οι Μπολσεβίκοι) και έτσι, δεν υπήρξε καταπιεστικός,  σε σχέσεις, με όλες τις άλλες στρατιωτικές δυνάμεις εκείνης της εποχής. Και πρέπει να τονισθεί ότι δεν μιλάμε, εδώ, για μειοψηφικά κοινωνικά φαινόμενα, αφού, μόνον, ο ένοπλος στρατός, υπό την διοίκηση του Νέστωρ Μαχνό, έφθασε τους 100.000 άνδρες.

Αργότερα, κυρίως, το 2020, ο Λέων Τρότσκυ και οι Μπολσεβίκοι πολέμησαν και διέλυσαν την “Μαχνοβτσίνα”, πέραν της ολοκληρωτικής ιδεολογίας και πρακτικής τους και για πολύ συγκεκριμένους, επίσης, πρακτικούς λόγους, αφού η ύπαρξή της, προξενούσε διαλυτικές τάσεις, στον Κόκκινο Στρατό, αφού πολλοί ένοπλοι, που ήσαν, στις τάξεις του, τον εγκατέλειπαν και εντάσσονταν, στις ένοπλες δυνάμεις των Μαχνοβιτών.

Στο πλευρό της "Μαχνοβτσίνα", εντάχθηκαν οι αναρχικοί, από την Ρωσία και η αλήθεια είναι ότι το κίνημα του Μαχνό έκανε ό,τι μπορούσε, για εφαρμοσθούν οι ριζοσπαστικές κοινωνικές ανατροπές των αναρχικών, αν και βέβαια, οι λεγόμενοι “σύντροφοι με επιρροή” και η στρατιωτική δομή του κινήματος, δεν ολοκλήρωσαν (το αντίθετο, μάλιστα) την καταστροφή των εξουσιαστικών σχέσεων, στην κοινωνία και αυτό δεν ήταν δυνατό να συμβεί, εκείνη την εποχή, όπως και - πολύ περισσότερο -, σήμερα.

Όμως, η "Μαχνοβτσίνα", παρά τις μεγάλες έμπρακτες αδυναμίες της, άγγιξε, πρώιμα, τα ανθρώπινα όρια των δυνατοτήτων, για την επίτευξη της ριζοσπαστικής κοινωνικής απελευθέρωσης, αν και απέτυχε και αυτή η θετική ιστορική κοινωνική διάσταση αυτού του κινήματος είναι, που έχει αξία, με δεδομένο, φυσικά, το γεγονός ότι, σήμερα και στο απώτερο μέλλον, τα περιστατικά, οι συνθήκες και τα διακυβεύματα είναι, εντελώς, διαφορετικά, καθώς, εξακολουθεί, πάντοτε, να ισχύει η ρήση του Λέοντα Τολστόυ, που, κατ' εξοχήν, αφορά τις κοινωνίες της σύγχρονης εποχής και συνοψίζεται, στο ότι "μια καλοοργανωμένη κυβέρνηση είναι περισσότερο επικίνδυνη, από μια συμμορία ληστών".

Δεν χρειάζεται να επεκτείνω το κείμενο αυτό, αφού, στο αρχικό βίντεο, περιγράφω όλες τις αναγκαίες λεπτομέρειες.